به گزارش طلیعه مهر، پژوهشگران در مطالعه‌ای تازه، تفاوت استان‌های کشور از نظر عملکرد محصولات زراعی مهم و پرمصرف را بررسی کرده‌اند؛ پژوهشی که دانشگاه جیرفت نیز در انجام آن مشارکت داشته است.
این مطالعه با هدف شناسایی مناطقی انجام شده که از نظر میزان عملکرد محصولات زراعی، ظرفیت بیشتری برای تبدیل‌شدن به قطب‌های تولید دارند.
در این پژوهش، اطلاعات مربوط به شش گروه اصلی شامل غلات، حبوبات، محصولات صنعتی، محصولات جالیزی، نباتات علوفه‌ای و سبزیجات مورد بررسی قرار گرفت.
در مجموع ۳۲ محصول کلیدی در این مطالعه ارزیابی شدند که بنا بر گزارش منتشرشده، بیش از ۹۹ درصد تولیدات زراعی ایران را پوشش می‌دهند.
کدام استان‌ها بالاترین عملکرد را دارند؟
نتایج رتبه‌بندی نشان داد استان‌های البرز، تهران و اصفهان به‌ترتیب بالاترین جایگاه را از نظر شاخص عملکرد محصولات زراعی پرمصرف به دست آورده‌اند.
در مقابل، آذربایجان شرقی، اردبیل و خراسان شمالی در پایین‌ترین رتبه‌های این ارزیابی قرار گرفتند.
تحلیل خوشه‌ای نیز شش استان البرز، تهران، اصفهان، فارس، خوزستان و هرمزگان را به‌عنوان مناطق مستعد شکل‌گیری قطب‌های تولید محصولات زراعی معرفی کرد.
افزایش سطح زیر کشت به تنهایی کافی نیست
یکی از یافته‌های مهم این پژوهش آن است که میان عملکرد محصولات زراعی و وسعت کل زمین‌های زیر کشت، اعم از آبی و دیم، ارتباط معناداری مشاهده نشده است.
بر این اساس، صرف افزایش سطح زیر کشت نمی‌تواند تضمین‌کننده افزایش بهره‌وری باشد و عواملی مانند مدیریت منابع آب، کیفیت خاک، شرایط اقلیمی، فناوری، تجهیزات و شیوه مدیریت مزارع نقش مهمی در میزان تولید دارند.
ضرورت توسعه صنایع تبدیلی
پژوهشگران همچنین توسعه صنایع تبدیلی، تکمیلی و فرآوری محصولات کشاورزی را در استان‌های دارای ظرفیت بالاتر پیشنهاد کرده‌اند.
به اعتقاد آنان، توسعه این صنایع می‌تواند ضمن کاهش هدررفت محصولات، ارزش افزوده تولیدات کشاورزی را افزایش دهد و زمینه ایجاد فرصت‌های شغلی جدید را فراهم کند.
این یافته‌ها در فصلنامه «مطالعات رفتار مصرف‌کننده» متعلق به دانشگاه کردستان منتشر شده است.
نظر شما